Меѓународниот олимписки комитет (ИОК) донесе одлука која дефинитивно ќе предизвика бура од реакции во светската спортска и политичка јавност. Извршниот одбор на ИОК привремено ја укина суспензијата на Рускиот олимписки комитет (РОК), со што им се отвора вратата на руските спортисти за настап на Летните олимписки игри во Лос Анџелес во 2028 година.
Крај на спортската изолација
Суспензијата на РОК, која стапи на сила во октомври 2023 година поради војната во Украина, сега официјално се смета за неважечка. Правната комисија на ИОК утврдила дека рускиот комитет повеќе не вклучува регионални спортски организации од териториите кои се под јурисдикција на Националниот олимписки комитет на Украина.
РОК писмено потврдил дека нема да спроведува никакви активности на тие територии, што било доволно за ИОК да ги повлече досегашните рестрикции и препораки за забрана на руските спортисти, овозможувајќи им да се вратат во меѓународните натпреварувања.
Строги антидопинг правила, но што е со знамето?
Иако руските спортисти сега можат слободно да се натпреваруваат во квалификациските циклуси за Игрите во 2028 година, нивното враќање на меѓународната сцена доаѓа со одредени строги услови:
- Ригорозни антидопинг контроли: Поради недовербата кон руската антидопинг агенција (РУСАДА), сите руски спортисти ќе мора да поминат низ строг систем на независно тестирање под капата на Меѓународната агенција за тестирање (ИТА).
- Без ИОК настани во Русија: Меѓународниот олимписки комитет и понатаму одбива да организира свои настани на руска територија, ниту пак ќе поканува руски државни функционери на своите собири.
- Знамето и химната сè уште висат во воздух: ИОК нагласи дека одлуката за тоа дали руските спортисти ќе смеат да ги користат своите национални симболи (знаме, бои и химна) во Лос Анџелес, ќе биде донесена „во соодветно време“. Во меѓувреме, секоја интернационална спортска федерација има право сама да одлучи за правилата на своите турнири.
ИОК: Спортот не смее да трпи поради политика
И покрај укинувањето на суспензијата, ИОК нагласи дека нивниот став кон инвазијата на Украина останува непроменет и дека силно ја осудуваат војната, продолжувајќи со огромната логистичка и финансиска поддршка за украинските спортисти. Сепак, Комитетот смета дека учеството на еден спортист не треба да биде ограничено поради вмешаноста на неговата влада во воен конфликт.
Одлуката веднаш беше поздравена во Москва. Рускиот министер за спорт, Михаил Дегтјарев, изјави дека ова е јасен сигнал оти олимпиското движење мора да остане ослободено од политика и потврди дека руските тимови веднаш ќе започнат со квалификациите за Лос Анџелес.
Овој потег доаѓа по драстичниот пад на руското олимписко присуство. За споредба, на Игрите во Токио 2021 година учествуваа преку 300 руски спортисти кои освоија вкупно 71 медал, додека во Париз 2024 година настапија само 32 спортисти од Русија и Белорусија исклучиво под неутрално знаме, освојувајќи само пет медали.
