Кога Ниш стана македонска тврдина: Епопејата на македонските ракометари во Србија
Серијал „Македонија низ историјата на Европските првенства“ на Горан Талевски
Има спортски настани кои се паметат по резултатите, но има и такви кои се паметат по емоцијата што ја врежале во колективната меморија на една нација. Европското првенство во ракомет во Србија, во 2012 година, не беше само турнир. Тоа беше моментот кога македонскиот ракомет созреа, а „Фалангата“ му покажа на светот како се сака татковината.
Инвазијата на Ниш: Домашен терен во туѓа држава
Уште пред првиот судиски свиреж, беше јасно дека ова нема да биде обично првенство. Географската близина си го направи своето. Колони автомобили и автобуси се слеаја кон Ниш, претворајќи ја салата „Чаир“ во неосвоива македонска тврдина.
Сликите беа надреални: црвено-жолтите „реки“ од народ кое не стивнуваја ниту пред, ниту за време, ниту по натпреварите. Ракометарите подоцна признаа дека чувството беше како да играат во Македонија, па дури и на моменти и погласно. Тоа беше ветер во грб кој ги носеше нашите момци низ групната фаза, каде што паднаа гиганти, а светот со неверување гледаше во македонското чудо.

Кире Лазаров: Кралот на стрелците и рекордот за вечност
Ако атмосферата беше срцето на тимот, Кирил Лазаров беше неговата ладнокрвна егзекуција. Капитенот одигра турнир за учебници. Со 61 постигнат гол, тој го сруши рекордот за најмногу погодоци на едно Европско првенство, надминувајќи го Олафур Стефансон.
Секој негов шут беше проследен со воздишка на трибините и страв во очите на противничките голмани. Но, Лазаров не беше сам. Борко Ристовски доби прекар „Министер за одбрана“, бранејќи топки кои пркосеа на физиката. Мојсовски, Миркуловски, Стоилов, Манасков… Целата таа „златна генерација“ дишеше како еден организам, предводена од селекторот Звонко Шундовски.
Битката за петтото место и историскиот пласман
Драмата кулминираше во Белград. Иако сонот за полуфинале за малку ни избега (по оној болен пораз од Данска и исцрпувачката битка со домаќинот Србија), мотивацијата не падна.
Натпреварот за петтото место против Словенија беше повеќе од игра за пласман; беше игра за чест. Победата од 28:27 донесе петто место во Европа – највисокиот пласман во историјата на машкиот македонски ракомет. Тоа значеше и олимписки квалификации, но пред сè, значеше потврда дека Македонија е ракометна велесила.

Наследството од 2012
Денес, повеќе од една деценија подоцна, Србија 2012 се споменува со носталгија. Тоа беа деновите кога ракометот беше главна тема во секој дом, во секое кафуле, во секое такси.
Таа зима во Ниш и Белград не донесе медал од метал, туку искова нешто поважно – нераскинлива врска помеѓу народот и репрезентацијата. Тоа беше времето кога ракометарите беа нашите најголеми амбасадори, а навивачите – нашиот најсилен адут. Србија 2012 останува златниот стандард за тоа како се игра и како се навива за Македонија.




